หนึ่งในเครื่องมือกายภาพบำบัดที่ได้รับการยอมรับและประยุกต์ใช้อย่างแพร่หลายที่สุดในปัจจุบันในการรักษาอาการปวดระบบกล้ามเนื้อและกระดูกเรื้อรังคือ "Shockwave Therapy" หรือ "เครื่องรักษาด้วยคลื่นกระแทก" ซึ่งใช้หลักการกระตุ้นทางชีวภาพเชิงกลลึกผ่านชั้นผิวหนัง เพื่อกระตุ้นเนื้อเยื่อให้เกิดการหลั่งสารฟื้นฟูโดยธรรมชาติและทำลายพังผืดที่เกาะตามเส้นใยกล้ามเนื้ออักเสบ เพื่อเปิดโอกาสให้ร่างกายได้ฟื้นฟูด้วยกลไกปกติของมนุษย์
อาการเด่นที่พบบ่อย
- มีปุ่มหรือแถบพังผืดที่ตึงตัวคลำเจอตามมัดกล้ามเนื้อ (Trigger point)
- มีจุดที่กดเจ็บเฉพาะส่วนเรื้อรังยาวนานเกิน 1-2 เดือน
- มีภาวะเส้นเอ็นอักเสบเรื้อรังที่มีหินปูนสะสมเกาะในบริเวณที่มีแรงดึงรั้งบ่อยๆ
- ขยับองศาข้อต่อได้จำกัดจากเนื้อเยื่อรอบข้างยึดหนืดเกาะตัวแน่น
สาเหตุที่เป็นไปได้และปัจจัยเสี่ยง
- ภาวะอักเสบเรื้อรังที่ขาดเลือดหล่อเลี้ยงอย่างเพียงพอทำให้อาการปวดสะสมไม่ยอมเข้าสู่ระยะซ่อมแซมตนเอง
- กล้ามเนื้อทำงานหนักซ้ำๆ เกิดความเครียดเชิงกลจนพังผืดเข้าแทนที่คอลลาเจนปกติ
- การเกิดแผลเป็นภายในเส้นใยเอ็นหลังการบาดเจ็บเฉียบพลันแล้วขาดการฟื้นฟูอย่างถูกต้อง
แนวทางรักษาบำบัดทางกายภาพบำบัด
ทางกายภาพบำบัดจะใช้คลื่นกระแทกแบบเจาะจงหรือกระจายตัว (Radial Shockwave) บนจุดปวดสะสมของคนไข้ แรงกระแทกเชิงกลจะสลายพังผืดขนาดเล็ก เร่งการซึมผ่านของน้ำหล่อเลี้ยงเซลล์ เพิ่มการสร้างหลอดเลือดฝอยรอบๆ บริเวณอักเสบทำให้ออกซิเจนและสารอาหารเข้ามาซ่อมแซมได้รวดเร็วขึ้น พร้อมระงับเส้นประสาทนำความเจ็บปวดระยะสั้น ทำให้คนไข้ขยับร่างกายได้สบายขึ้นในทันที
