เมื่อพูดถึงการทำ "อัลตราซาวนด์" หลายท่านอาจคิดถึงการตรวจครรภ์มารดาเป็นอันดับแรก แต่ในงานกายภาพบำบัด "Ultrasound Therapy" ถือเป็นเครื่องมือพื้นฐานที่มีความสำคัญสูงในการบำบัดรักษาโรคระบบข้อต่อและกล้ามเนื้อ คลื่นนี้ใช้หลักการส่งผ่านพลังงานคลื่นเสียงความถี่สูงเชิงฟิสิกส์ (1-3 MHz) ซึ่งหูมนุษย์ไม่ได้ยิน เข้าไปสั่นสะเทือนเซลล์ลึกใต้ผิวหนัง 2-5 เซนติเมตร เพื่อสร้างผลการรักษาผ่านทางพลังงานความร้อนบำบัดและแรงกลเชิงบำบัด
อาการเด่นที่พบบ่อย
- มีปุ่มปมกล้ามเนื้อเกร็งค้าง (Myofascial Trigger points)
- ข้อไหล่ เข่า ข้อเท้า อักเสบตึงตัวขยับยากในระยะเรื้อรัง
- เส้นเอ็นมีรอยบาดเจ็บฉีกขาดบางส่วนที่ต้องการกระตุ้นการซ่อมแซมคอลลาเจน
- อาการปวดลึกรอบข้อต่อที่ต้องการผ่อนคลายเนื้อเยื่อพังผืดรอบข้าง
สาเหตุที่เป็นไปได้และปัจจัยเสี่ยง
- การตึงรั้งของเส้นใยคอลลาเจนทำให้ข้อขยับขัดข้องและเกิดอาการเจ็บปวดเวลางอพับข้อต่อ
- เลือดไหลเวียนมาเลี้ยงเนื้อเยื่อรอบเอ็นและข้อต่อได้น้อยส่งผลให้การซ่อมแซมเป็นไปได้ช้ามาก
- การคั่งค้างของสารเคมีปวดและของเสียหลังการเกร็งกล้ามเนื้อสะสมเป็นเวลานาน
แนวทางรักษาบำบัดทางกายภาพบำบัด
นักกายภาพบำบัดจะทาเจลสื่อสัญญาณก่อนวางหัวปล่อยคลื่นอัลตราซาวนด์ลูบวนเป็นวงกลมเบาๆ คลื่นเสียงจะก่อให้เกิดสั่นสะเทือนของโมเลกุลน้ำในเนื้อเยื่อลึก เกิดความร้อนอ่อนๆ ช่วยขยายหลอดเลือด เพิ่มการไหลเวียนเลือด เร่งกระบวนการนำออกซิเจนและสารอาหารมาซ่อมแซมเส้นใย และแรงบีบกระแทกของคลื่นเสียงขนาดจิ๋ว (Micro-streaming) จะช่วยสลายอาการคั่งของของเสียลดอักเสบและเพิ่มความยืดหยุ่นให้พังผืดที่ยึดติดรอบข้อ
